Ruaje këtë postim Ruaje këtë postim

Merrni njoftime per postimet e reja

Search This Blog

Showing posts with label Ese. Show all posts
Showing posts with label Ese. Show all posts

Ese:Ditura - Ese për Diturinë

Ese: Dituria

 Dituria është drita e jetës sonë. Ajo është thesar i vërtetë. Dituria i nevoitet çdo njeriu sikurse buka dhe uji, sepse sikur nuk mund të rrish pa ta, edhe pa dituri nuk mund të rrish. Pa dituri ke një të ardhme të keqe, dhe nuk ke asgjë në jetë.
 Ajo i bën njerëzit e ditur dhe ajo është shkak që njerëzit t’i rrespektojmë më shumë ata që dinë se sa i rrespektojmë të tjerët (njerëzit e zakonshëm). Dituria është thesar i çmuar që duhet ta ketë çdo njeri që dëshiron të arrij suksese në jetë.
 Pra, fjala dituri është fjalë me domethënie të madhe, ajo shumë lehtë shqiptohet, por me shumë mund fitohet.
 Dituria e bën njeriun e pasur, sepse ajo ka vlerë më të madhe se paraja. Ajo fitohet duke mësuar, kurse paraja fitohet dhe është diç që shkon e kthehet. Nëse ke para e s’ke dituri, ato i harxhon vend e pa vend, kurse kur ke dituri i ke të gjitha.

 Jetlire Zeqiri  Kl-IX-2

Ese per diturine,dituria ese, ese per ditunine, dituria ese
loading...

Si te shkruani nje ese te shkelqyer?


 
 
Gjëja e parë që ju duhet të bëni është e qartë për të zgjedhur temën tuaj. Eshtë e domosdoshme që ju të zgjidhni diçka që ju interesojnë në një farë mënyre, megjithatë ju mund te shkruani një ese edhe nëse ju ka caktuar dikush për te shkruar. Pavarësisht nga ajo që ju duhet të shkruani në lidhje me atë ju duhet të jeni në gjendje të gjejnë një aspekt që ju interesojnë dhe të drejtoheni ne të.

Mos u merakosni se puna për te shkruar një ese është e lehte Në përgjithësi, një ese përbëhet nga një hyrje, trup, dhe përfundim. Hyrja është ajo ku ju duhet te tërhiqini vëmendjen e lexuesit apo vlerësiusit te eses.

Ju duhet te shtoni një fjali apo te parashtroni një pyetje kontradiktore ne mënyre qe kjo le lexuesin te interesuar për te pare se pse ju kërkon ketë pyetje sepse kjo me një far mënyre e le lexuesin duke menduar për atë

Ne hyrje ju gjithashtu duhet te përfshini një deklaratë te përgjithshëm duke u përcaktuar ne një teme me te specifikuar ku ne fund ajo qon ne një teze tënden qe ti e ke hedhur. Trupi i paragrafit tuaj duhet te përfshi një shpjegim te temën tuaj.

Mundohuni te përqendroheni ne një aspekt te organizimit te idesë tuaj dhe mundohuni te mos jepini gjithë informatat. Shkruaj diçka atraktive,bëje lexuesin te interesuar. Përdor shume burime te ndryshme te informacionit (P.sh Citate,intervista,filma etj)

Ju mund të intervistoni një shok apo familjar që e di shumë ne lidhje me temën.
Së fundi, ju duhet të hartoni konkluzionit tuaj,e cila është e shkruar si e kundërta e paragrafit tuaj hyrës Konkluzioni juaj do të përdoren për të nxjerrë gjëra te sakta dhe të afërta.

Në këtë paragraf do të mbështetin temën tuaj dhe pastaj të merresh me shkrim tuaj  të gjitha të veçanta për të deklaruar diçka të përgjithshme si pasqyrë e paragrafit në fund.

loading...

Ese për jetën

Ese për jetën
Mundohesh të bindësh veten se dita më e bukur nuk ka ardhur ende. Jeton me këtë ndjenjë për muaj e vite të tëra. Sa më shumë që kalon koha aq më tepër e kupton se mbase ajo as që do të vij më. Heshturazi diçka të shtyn të besosh se ajo tashmë kishte ardhur por ti nuk e kishe vëne re. Atëherë fillon të vrasësh mendjen se cila ka mundur të jetë ajo ditë. Ndoshta kur si fëmijë kishe vizatuar një hartë në të cilën i kishë bërë bashkë të gjitha kontinentet që njihje, duke i derdhur detërat në gotën e çajit mbi tavolinë. I madh e i vogël ishin mahnitur nga ajo pamje, që disa e quajtën tabllo e ftohtë, sa që për të shkruan dhe gazetat në kryeqendër dhe emri yt për herë të parë u lexua edhe nga njerëzit që nuk i njihje as të njihnin. Mbase një e tillë do të mund të ishte dhe dita kur për herë të parë puqite buzët me një vashëz, e cila të bëri të mendosh se tashmë je një ‘‘macho’’ i vërtetë. Plot vetbesim, ende pa pritur as të kalonin njëzet e katër orë për këtë ‘‘ngjarje të shekullit’’ siç e quaje ti, por e cila ndodhi në vitin e fundit të milienumit të vjetër, i tregove fije për pe shokut më të ngushtë. Ai i tregoi vetëm pak nga ajo shokut tjetër të tij, e ai, pasi i shtoi dhe nja dy të tretat, tërë shkollës. Gjithçka pëfundoi me një flakareshë që ta dha ajo të nesërmen në mes të korzos së qytetit. Që nga ajo kohë të ka humbur besimi në miq. Dhe femra.
Vite më pas u martove me një tjetër. Dasma ishte e hareshme, por ti dukeshe i hutuar. Të bëhej se je bërë burrë në shikimin e tjerëve, por të tmerronin obligimet që duhej marrë si bashkëshort. Më nuk do ishte i lirë. Së paku jo ashtu si ishe mësuar ti. Tani atë duhej ndarë përgjysmë. Dhe gjithçka tjetër. Krejt. Sa ti aq dhe ajo. Një mëngjes me mjegull e kuptove se së shpejti do të bëheshe baba. Sapo more këtë lajm fillove të kthesh prapa skenat e disa netëve më parë dhe të pyetësh se ku gabove. Dhe e gjen. Fajin e kishte vera e kuqe. Si gacë. Gjunjët të tradhëtuan, por nuk u rrëzove. U mbajte si mashkull. Ende pa u këndellur nga kjo tronditje vere barku i gruas filloi të fryhej. Një ditë e kapën dhimbjet që t’i nuk i kuptoje. Dhe nuk mundje sepse në fisin tënd zakonisht meshkujve nuk ju zihet shtati. Vetëm goja. Nganjëherë. Ashtu, kur i kap paniku. E dërguan në spital. Ti qëndrove me të tërë natën. Jo se kishe frikë se do i trubullohej mendja asaj, por nuk ju zije besë mjekëve. Kishe dëgjuar se ata i fusin jo vetëm hundët por dhe duart çdokund. Edhe aty ku nuk e kanë vendin. Të dielën ajo zuri të qajë. Ti e luteshe të pushonte. Ajo shkulte flokët pa kursim e ty të dhimbeshin pesëdhjetë eurot që kishe paguar për rregullimin e tyre një javë më parë. Fqinji i tretë nga dritarja e fundit fejonte vajzën që ishte në të dyzetat e hershme dhe ju duhej të ishit patjetër çifti më i mirë në atë gosti. Pa rënë terri, një infermiere e re doli nga salla e operacionit dhe të zgjati dorën duke të uruar. Ti e përqafove fort. Si të ishte një teze e afërt e familjes. Dorën e djathtë ja le në ajër. Nuk i dhe asnjë qindarkë dhe as të bëri përshtypje që të tha ‘‘trullakan’’, apo ashtu diçka. Të hollat do të duhen për të blerë rroba për foshnjën-mendove-se kush e di sa do të zgjatë dimri këtë vit. Para duhet të dhurojnë ata që kanë pritur gjatë të bëhen prindër, jo si puna jote. Si të kishe qenë kamarier në ‘‘orient expres’’.
Tre vite më pas djali tashmë kishte marrë këmbë. Ty të ngatërrohej nëpër to. Fjalët i lëshonte mu si ti dikur: qetë, ngadalë dhe me ‘‘kuja’’. Një mëngjes tu duk se të tha ‘‘Spiderma ...an’’. -Sigurisht e ka dëgjuar nga daja i madh-the me vete. E kalove në heshtje dhe nuk e qortove. Më shumë do doje të ja ledhtoje pak veshin por në ato momente hyri gruaja dhe ti, jo se kishe frikë, por nga respekti për harrmoninë brenda katër mureve, e ngrite çunin lart. Sapo bëre këtë, një erë, e çuditshme për shijen tënde prej aristokrati, t‘i mbushi hundët dhe ty tu morr fryma. E këshillove që herën tjetër mos ta bëj në pantollona dhe e dërgove tek banjo e përbashkët duke i treguar me dorë një vrimë të madhe, sa koka e dajës Agim.
Pastaj filloi lufta. Kishe dëgjuar se deri më tani asnjë gjeneratë nuk e ka pasur fatin e keq të mos e përjetojë atë. Pse do duhej që ti të bëje përjashtim nga ky rregull, i vjetër sa vet bota. Kjo të qetësonte. Mbrëmjeve uleshe pranë televizorit me ngjyra më afër se të tjerët. Doje të dëgjoje lajmet i pari. Ziheshe në vetvete kur plakat e veja, që vinin të pinin kafe turke tek ju, thonin se me këtë trup vendin do e kishe në istikame e jo në shtëpi. Të gjorat. Nuk e dinin se arsyeja nuk ishte se nuk doje por se që kur kishin filluar të binin bombat e para lëkura kishte filluar të të gërvishej në shumë vende. Mbase ishte nga plutoniumi ose uraniumi, si i quanin korrespodentët nga fushëbetejat. Luftëtarët duhet të laheshin ndonjëherë dhe nuk do të mund t’i bëje ballë turpit që puna e njollave tua të bëhej çështje diskutimi në hapësira jo të mbyllura. Sapo po mendoheshe se ndoshta edhe ja kishte vlejtur që të dalësh ndonjë fundjave në ajër të pastër, në front, dhe të mësosh si shtihet më pushkë, së paku në ajër, dikush tha se u krye. Bela-the me vete-tash nuk do të durohen heronjt e lagjes. Prej tyre kishte dhe trima. Por ata nuk ishin kthyer. Si fitimtarë në qytet kishin hyrë këta të tjerët. Më të shumtë në numër. Biri yt tashmë voziste biçikletën. Ata që kishin mbetur e lutën të dilte deri në fund të rrugës dhe të hulumtonte gjendjen në teren. Të parën nuk e kuptoi. Të dytën po. Fillimisht nuk pranoi, por pasi e lutën shumë, dhe pas shpinës tënde, lutjen e ndihmuan edhe me dy cigare pa filter, ai ju dha këmbëve. Pas njëzet minutash u kthye i mbushur frymë.-Kanë ikur-tha-e gezofshim lirinë! Ty tu djersitën faqet. Ishte hera e parë që dikush ta pa lotin.-do bëhesh i madh, bir!-i the-më i madh se baba!-dhe i ofrove një copë çokollade të bardhë. Ai të shikoi me indiferencë dhe nuk të foli deri kur prapë ju vizitoi daja i tij, i madhi dhe nusja e tij e re. E treta. E more vesh se më nuk ishte fëmijë. Ishte bërë burrë.
Tash zihesh në vetvete. Cilën nga këto ditë do të mundje ta shpallje si historike e të mos të përqeshte bota. Po të mos ishe lindur me dorë të mbarë gazetat do të mbeteshin më të varfëra për një artikull pikant nga fusha e talentëve të rinj, puthja e më pas dhe flakaresha, për të cilën edhe pas kaq viteve flet i tërë qyteti, nuk do kishin ndodhur fare dhe gojëkëqinjt do mbanin gojat mbyllur. As gruaja nuk do kishte pasur nderin që pjesën e mbetur të jetes ta kalonte pranë një njeriu si ti. Plot jetë. Djali mbasi do të mund të ishte ngjizur edhe në ndonjë aferë jashtë shtratit bashkëshortor. Në atë rast nuk je i sigurtë se do të ngjante aq shumë në ty. Mbase do kishte marrë ndonje ves të ligë nga gjysma tjetër. Nga ti ka trashëguar edhe admirimin ndaj sorrave. I quan pulëzeza. E sa për luftën, nuk ishte në duart e tua as kur do nisej as kur do përfundonte. Në fakt u bë mirë që mbaroi. Po të zgjaste edhe pak do të zvogëlohej zemra e turpi do të të hynte në ujë. Si leckë e shtrydhur.
Para se të kthehesh në dhomën e gjumit të kujtohet se në këtë listë do ishte e ndershme të hynte edhe dita kur çuditërisht shpëtove nga mina. Disa miq të kishin ftuar të ju bashkangjiteshe në gjueti kundër derrave të egër. Nuk kishe asnjë lidhje me këtë mani, por nuk ua prishe qejfin. Ende pa vrarë asgjë dhe askë, ti, me qëllim që të gjurmosh përreth se mos rastësisht gjen një pushkë të hedhur nga ndonjë betejë për prestigj, shkele në diçka që në fillim tu duk si një majë gypi i ndryshkur. -Mos-të bërtiti njëri nga më pleqët në grup, ai që dukej më kryesori-Mos lëviz se të mori e liga!-Zëri i tij të trishtoi.-Pse të mos lëviz-the me vete-Unë jam njeri i lirë. Për këtë liri lanë kokat dëshmorët e të gjitha luftërave. Dhe gjitha ngjyrave. Nuk tu desht shumë ta merrje me mend se po të kishe bërë dhe një hap para do të mund të vdisje. Të mos ishe më. Tu dhimbs vetja. Pse do duhej mu sot të të thërrmohej trupi. Ai trup aq i mirë nuk e meritonte një vdekje të tillë. Të bëhej copë e grimë në një vend të lagët si ky. Plot shkurre, baltë e hekurishte të harruara gjatë ikjes. Po të të kishte zënë ndonjë automjet i tipit më të ri, ta zëmë ferari, do ja falje. Së paku dikujt i kishe shërbyer si premierë. Por këtë fund nuk e pranoje asesi. Prandaj dhe qëndrove stoik për më shumë se dy orë derisa nga aty të larguan disi ca ushtarë të uniformuar që flisnin një gjuhë të huaj. Si amerikanët.
Në fund të meditimit dyfaqësh e kupton se në të vërtetë çdo ditë që ke jetuar ka qenë e bukur. E veçantë. Autentike. Ashtu, në mënyrën e saj.
loading...

Ese per 7 marsin diten e mesuesit

Ese per 7 marsin diten e mesuesit

7 marsi eshte dita e vetme e cila i kushtohet mesuesit, kjo me te vertete e nje dite me vend dhe nje dite qelluar, me vjen mire qe ne kemi nje dite qe ta falemnderojme mesuesin per te gjitha te mirat dhe veshtiresite qe i kalon dhe i ka kaluar per te na mesuar neve. Mesuesi eshte sikur babai/nëna jonë i/e dyte, ai/ajo na mesoi shkronjat A,B,C... dhe numrat 1,2,3... Ne per 7 mars shfrytezojme rastin qe si per falenderim mesuesit ti japim dhurata, ku zakonisht i dhurojme lule si simbol lumturie dhe dashurie ndaj tij.
ese per 7-8 marsin ese per 7 dhe 8 marsin ese per 7dhe8 marsin ese per 7 marsin shqip per 8 mars poezi urime per 8 mars ese per 7 marsin 7 marsi poezi
loading...

Ese per 8 marsin diten e nenes

Nje dite qe mbart respekt,dashuri te pafund,per ato qe na dhane jete nga jeta e tyre.Per ato qe naten e bene dite dhe na mekuan me qumesht nga gjiri i tyre. Per ato qe gjenden prane sado larg qe te jemi ,sa here zemrat tona deshperohen,sa here shpirtrat tane renkojne. Per ate krijese te Zotit,mbushur me kaq dashuri,me kaq miresi.Ndaj sot ne kete dite te shenuar po mbeshtes koken dhe mendimet e mija ne prehrin e nenes sime,ne prehrin e nenave tuaja,ne ate preher ku loti thahet si me magji,dhe brengat dhe trishtimet largohen. Aty ku paste diell, drite, paqe, lumturi, qofshin ngahera nenat tona. Gezuar festen e 8 Marsit per te gjitha nenat e botes,per ato me te dhemshurat,me te mirat, me te shtrenjtat. Dera e urimeve eshte e hapur, se ne shpirtin e nje nene nuk ka nevoje te trokasesh.

ese per 7-8 marsin ese per 7 dhe 8 marsin ese per 7dhe8 marsin poezi per nenen per 8 mars poezi per 7 mars vjersha per nenen per 8 mars vjersha per nenen poezi per babin vjersha per mesuesen thenie per nenen poezi per shoqen ese per 7 marsin shqip per 8 mars poezi urime per 8 mars ese per 7 marsin 7 marsi poezi
loading...

Ese: Ti je ajo që më bëri ta kuptoj jetën, ta dua jetën

Të dua ..... dhe nuk dua kurrë të ndahem nga ti. Ti je ajo që e zbute zemrën time të ngurtë. Ti je ajo që ngjalle tek unë shpresë, lumturi, vuajtje. Ti je ajo që më bëri ta kuptoj jetën, ta dua jetën.

..... ti më bëre që ta kuptoj këtë ndjenjë të bukur dhe të mistershme, të ëmbël dhe drithëruese, të brishtë dhe të furishme. Nga ti e kuptova që ndjenja më e bukur në jetë që mund të provoja si dokor i mjekësisë ishte dashuria.

Shpirti im u pushtua nga ju ....., u robërua.

Nuk e mendoja kurrë se do të dashurohesha aty ku të tjerët shkojnë për të kërkuar mjekim. Nuk mendoja kurrë që do të dashurohesha gjatë stazhit tim si mjek, por ja që ndodhi. Dhe mirë që ndodhi sepse mund të them se tërë këto vite nuk vlejnë aspak ndaj ndjenjës së shenjtë ndaj dashurisë. Ndjenjë e cila ka fuqinë që edhe zemrën më të ngurtë ta zbutë, ti jap shpresë, lumturi, kuptim jetës.  Çdo çast që kaloj me ty ..... është një mrekulli për zemrën dhe shpirtin, një ''infuzion'' për jetën time, një shtytje për të vazhduar jetën me tërë sfidat që i ka ajo. Çdo kafe-bisedë që e bëj me ty është sikur ta kem lexuar një libër të tërë. Më fal për gjithçka, më fal për fjalët jo të mira që ti kam thënë.

..... ti je çasti më i mirë i jetës time

Ti je momenti kulmor i kënaqësisë.




loading...

Ese për dashuri: Gabimisht mos më harro mua

Më fal Artiola, më fal që të dua....çdo ditë e më shumë...nuk e di.....kam pritur e luftuar me vite për ta takuar një vajzë si ju....dhe më në fund kur mendova se e gjeta....edhe e humba....nëse ndjen sadopak diçka ndaj meje....më jep edhe një mundësi....më jep edhe një shancë......të lutem më jep mundësi për ta përmirësuar veten....unë kërkoj falje sinqerisht dhe thellësisht nga zemra dhe shpirti për tërë ato fjalë që ti kam thënë.....Të lutem kuptoje këtë shpirt që të do, kuptoje këtë zemër që rrah orë e çast por që asnjëherë nuk e shuajti ndjenjën për ty, përkundrazi i dha zjarr më shumë që të digjet....të digjet....të digjet deri në pafundësi....unë pendohem çfarë kam bërë.....por....nuk e di....ndonjëherë zhgënjehemi në jetë por ç'ti bësh kështu e ka jeta...

Artiola ti je në zemrën time dhe do të jesh përherë dhe të kesh një vend në zemrën e dikujt, do të thotë të mos jesh asnjëherë vetëm....ndonjëherë nuk mjafton dashuria e tepërt sepse edhe teprimi në dashuri sjell dëm dhe jo dobi....më fal që të deshta shumë....nuk dita të dua pak ty....sepse më mahniti personaliteti dhe karakteri juaj...sepse po të mos i kishe këto dyja as që do të shkruaja më....dhe tani po e kuptoj shumë mirë dashurinë dhe lirisht mund ta përkufizoj se dashuria është të mos hequrit dorë asnjëherë,edhe kur bota po shembet përpara syve të tu. Dhe vërtet bota po shembet para syve të mi sepse kam para, kam pasuri por nuk kam lumturi....dhe kjo mungesë e lumturisë mu shtua që kur m'a ndërpreve bisedën.... dhe për fund.....Nese gabimisht kam bërë një gabim..atëherë konsideroje gabim dhe harroje..por harro vetëm gabimin..gabimisht mos më harro mua.. Të dua Artiola.
loading...

Ese: Unë jam arkitekt i jetës sime,prandaj duhet të ndërtoj një urë apo një mur

"Unë jam arkitekt i jetës sime,prandaj duhet të ndërtoj një urë apo një mur"

-Une jam nje arkitekt,ndoshta jo me licence pune,por ashtu e quaj veten pasi qe vete bera planin e ndertimit te jetes sime,bera skicat,rrugicat,sakrificat,dhe vuajtjet e mia.Neper cdo rruge apo rrugice ka nganje trotuar,por erdha tek fundi i nje rruge ku po te bej edhe nje hap te vetem,do bie ne nje oqean te thelle!Nuk e di c'te bej,te ndertoj nje mur qe mos te vazhdoj me tutje,apo nje ure,te lidh rrugen me rruge e te vazhdoj tutje.-Dua te vazhdoj rrugen,dhe sapo skicoj uren ,vjen nje hije e me thote "skico murin e mos vazhdo me !".Jam ne dileme se c'te bej,kam shume ide, por nuk di nga t'ia mbaj!!!
 

-Diçka duhet te bej patjeter, se ndryshe mund ta humb jeten!
 

-Arkitekt eshte gjithekush,qe sado pak diqka skicon ne jete,me mundë punon dicka ne te,qe mund ta bej aj vete...
  
Vigjilente N.Gashi
loading...

Ese: Sa më shumë që mësoj,aq më mirë e ndjej veten - shkruar nga Vigjilente N.Gashi

"Sa më shumë që mësoj,aq më mirë e ndjej veten"

-Te mesosh eshte gjeja me e mire qe ekziston. Nese meson sigurishtbqe do te ndjehesh mire,sepse mesimi eshte drite per mendjen.

-Thote nje fjale e urte "kur e hap librin,pa mesuar diqka nuk e mbylle dot",dhe kjo eshte e vertete.Nese ti meson do ta ngrisesh veten para popullit dhe para botes tende,do te behesh si nje mretereshe e respektuar per gjerat qe ka bere.Nje mbretereshe qe ka lindur ne nje bote te pasur me dije,e me vlera.
 

-Nese meson do te behesh doktor shkence,presidente e shume profesione te tjera.Te mesosh eshte te punosh dhe te ndihesh e veqante dhe ti besh gjerat ashtu sic duhet.
 

-Nese nuk mesoj nuk do te jesh askushi per asnjeri,do te jesh nje njeri qe s'dihet a ekziston apo jo.
 

-Meso qe edhe mbreterit te flasin per menqurine tende!!!

Vigjilente N.Gashi
loading...

Ese: Familja - shkruar nga Vigjilente N.Gashi

"Familja"

Vendi ku jeta jone fillon dhe ku dashuria nuk merr fund asnjeher,quhet familje.Familja eshte nje dhurate per ne ashtu siq edhe ne jemi tek ta!

Ajo eshte njera nder dhuratat me te vlefshme per jetet tona,sepse pa te ne as qe do te kishim ardhur ne jete ndonjehere,pa ta ne do te ishim si disa shkendija qe do shuheshin ende pa u ndezur mire!!!Ajo eshte nje gje shume e vlefshme,por nuk mund ta blesh asesi me para!!!

Duaje familjen sepse,ajo te deshi ty , te do dhe do te te doje dhe mbeshtes ne cdo hap te jetes.
Ata jane te vetmit njerez ne kete bote qe sakrifikojne jeten vetem per ty!!!


Vigjilente N.Gashi
loading...

Ese: Lexo deri sa të fiken dritat - shkruar nga Vigjilente N.Gashi

"Lexo deri sa të fiken dritat"

Lexo dhe kurrë mos u ndal,mos u ndal deri ne vdekje,sepse duke lexuar ndoshta qiriri fiket por dritat e mendjes vetem forohen,behen me te forta!

Te lexosh,eshte te krijosh nje vetebesim ne vete,dhe te ben qe edhe para mbretit te dalesh e te flasesh pa ngurrim.

Lexo deri ne vdekje,deri sa te shkosh ne erresiren e pafund,qe edhe kur te ikesh atje,ketu te flasin per menqurine tende!!!Mos lejo qe te fiken dritat e jetes sate ashtu qe duke e ditur se do shkosh pa qene i vetedijshem ndokush,a ke jetuar ndonjeher apo jo.
 

Lexo qe edhe engjujt te flasin per menqurine dhe moralin tend,qe e krijove vetem duke lexuar...

Vigjilente N.Gashi
loading...

Ese: Ç'kuptim ka emri familje për ty? - Shkruar nga Vigjilente N.Gashi


Shpesh herë dëgjoj emra, madje edhe emra pa kuptim. Por kur dëgjoj emrin"FAMILJE" në zemër sikur një zjarr më gufon.Një zjarr përplot me shkëndija të ndryshme,dhe ato kanë një vlerë të madhe për mua, sepse brenda seciles gjenden gjërat dhe thesaret më te çmuara të jetës së një familjeje siç janë dashuria, morali, respekti dhe hidhërimi.

Familje është emri që Zoti e krijoi për ti bërë ato shkëndija edhe më të zjarrta, nëse me kuptoni për t'i përmbushur ato gjëra të çmuara. Dashuria në familje është më e rëndësishmja, sepse pa të s'ka as familje. 

Atëherë ato thesaret brenda familjes, ruaj me kujdes, mos lejo të t'i marrin sepse pa to nuk mund të jetosh e lumtur dhe pa brenga,e sidomos DASHURINË dhe MORALIN...

Vigjilente N.Gashi

Ese, Ese per familjen, familja ese, ese per familje
loading...

Ese: Njerëzit vdesin nga streset - Shkruar nga Vehbi Furxhi

ESE: Njerëzit “vdesin” nga STRESET?!...
Një shprehje që dikujt i duket fluide, por që ai në çast nuk e kupton, se edhe ai,  është “viktimë” e tyre...
A e kini parë, se si “krimbi bren drunë”, mollën?!....
Ashtu e bren dhe STRESI njeriun. Në fillim pak e nga pak e pastaj mbasi e ka shkatërruar në mënyrë periodike e rrëzon përtokë, për të mos u ngritur kurrë më, siç ndodh me një mollë, që mbasi e ka “ngrënë krimbi”, bie në tokë për t’u kalbur në  të....
Stresi vepron tamam siç vepron pika e ujit që bie në mënyrë periodike në një enë të zbrazur, të shpuar, kur njeriu është i mbyllur në një dhomë të errët në terrin e natës e qetësisë ogurzezë e s’ka mundësi të dalë prej saj. (Kjo metodë kineze është nga më origjinalet dhe më djallëzoret që ka shpikur truri i njeriut për ta torturuar vetë shpikësin e saj njeriun). Në fillim truri i njeriut reagon me tërë fuqinë e tij vitale për ta përballuar këtë tingull variabël, që prish qetësinë e plotë të natës në izolimin e dhomës, por me kalimin e kohës njeriu bëhet nervoz... Truri i tejngopur me impulse nervore centripete - qëndra vitale e trurit – impulse nervore centrifuge - refleksione  neuro-fiziko-biologjike..... vazhdon reagimin, deri sa ndodh pika kritike e mospërballimit, ndodh “KËRCITJA” që çakordon sistemin neuro-humoral, e bën atë të pakontrollueshëm, të papërgjegjshëm, deri në shfaqie skizofrenie, dridhje nervore e fizike....
Përballimi i kësaj torture është, sa ideale, aq dhe fiziko-biologjike, e neuro-humorale dhe e veçantë për çdo njeri. Njerëz që fitojnë mbi të quhen njerëz të “FORTË”!
Çka i bën ata të veçantë “TË FORTË”, në ndryshim nga ata që i “RËNON” shpejt është një problem i veçantë, që duhet trajtuar në një shkrim tjetër...
Edhe “STRESI”, ashtu fillon, e ashtu mbaron, individual dhe kompleks, me reagim dhe zmbrapsje, me “viktima” dhe me “fitimtarë”!....
Po kush e krijon “STRESIN”!...
Stresin e krijon në mënyrë graduale, ashtu si pa kuptuar, faktorë individualë dhe shoqërorë, ai sa është i veçantë për çdo njeri, aq është dhe i përgjithshëm, është i komplikuar dhe i ndërthurrur me shumë faktorë të tjerë, me ata që e lindën e ishin primarë më vonë bëhen sekondarë, për t’ia u lenë vendin sekondarëve, që bëhen primarë. Stresi është gjithëpërfshirës.
Njeriu është qenie biologjike, shoqërore, si i varfëri dhe i pasuri, si punëtori, fermeri dhe intelektuali, si i rrituri dhe fëmija..., janë “TABELË QITJEJE” e përditshme e stresit, i cili në fillim është i papërfillshëm, por pastaj ai në mënyrë graduale akumulohet në mënyrë potenciale e të ndërlikuar dhe behet pjesë përbërëse e sistemit neuro-humoral, e vetë jetës së njeriut duke shkatërruar në mënyrë graduale qendrat më vitale të njeriut: trurin, zemrën.... e të tjera.
Stres krijon dhe “SKAMJA” dhe “KAMJA”, sepse e para lidhet me luftën e përditshme për të siguruar jetesën nga ana ekonomike, por dhe e dyta (kamja) nxit: lakminë, mënyrat “mafioze e kriminale” për t’u pasuruar në mënyrë të pandershme, pangopësinë, frikën për të mos i humbur ato që ke fituar... e të tjera, e të tjera.....
Stres krijon KRIMI, që nuk po arrihet të kontrollohet, duke krijuar tek njerëzit pasiguri dhe frikë (Kujtoni MASKAT!....)
Stres krijojnë armët e rrëmbyera nga hapja brutale e depove, e që gjenden nëpër shtëpira, si një “gjarpër” i zi helmues kobëzi....
Shikoni si janë mbushur rrugët e qyteteve dhe ato nacionale  me “LAPIDARË” të improvizuar. Edhe ata ishin djem nënash, nënash që u ka ngrirë buzëqeshja në buzët e nxira e shpirtin e helmuar, e mendjen a stresuar.
Ata nuk ranë për ATDHE, ata i griu si me kosë “Lufta” midis klaneve mafioze.... E këto “lapidarë” krijojnë çdo ditë strese...
Strese krijon mungesa e energjisë elektrike, e ujit........
Stres krijon edhe alkooli, cigaria, lojërat e fatit, prostitucioni, shpifja e intriga....
Stres krijon dhe media e shkruar dhe elektronike me “KRONIKAT E ZEZA” që nga mëngjesi, e deri sa bie fle njeriu, duke parë ëndrra të llahtarisura.
Strese krijon “LUFTA E NXEHTË POLITIKE” (56 PARTI...).......
Stres krijon papunësia, fondamentalizmi, nepotizmi, provincializmi, mosrespektimi i punës intelektuale dhe dinjitetit të tyre......
Stres krijon EMIGRACIONI me gjithë të mirat dhe dukuritë negative që mbart ai me vete.......
Po del pyetja STRESI është i papërballueshëm nga njeriu?.....
Si mund të përballohet e të amortizohet ai?....
STRESI është një fenomem socialo - biologjik, i pashmangshëm, jo vetëm tek ne por në të gjithë botën, por që ka veçantitë e përmasat e tij sipas, popujve, vendeve, e problemeve politiko, sociale të veçanta për secilin, këtu përfshi shtresat shoqërore, grupmoshat e të tjera....
Stresin e përballon, shkolla, kultura, fiskltura e sporti, jeta e puna e ndershme, dinjiteti i njeriut, leximi, kinemaja, teatrot, muzeumet, muzika, parqet çlodhëse, lëvizja e njeriut, udhëtimet, përballimi i JETËS ashtu siç eshtë me të mirat e të këqijat e saj (ku hyn dhe stresi).
STRESI I KOHËS SË SOTME MUND TË PËRBALLOHET ME SUKSES PËRVEÇ FAKTORËVE TË MËSIPËRM, SEPSE NJERIU, SIÇ THOTË POPULLI, “ËSHTË MË I FORTË SE  GURI”, POR DHE GURI THËRRMOHET ME KALIMIN E KOHËS, KUR MBI TË BIE VAZHDIMISHT NJË “PIKË UJI”?! PRANDAJ KJO PIKË UJI NUK DUHET TË QUHET E PAPËRFILLSHME! PUNA NUK KA MOSHË. NJERIU DUHET TË PUNOJË GJATË GJITHË JETËS. PUNËT JANË TË NDRYSHME. NJERIU KUR NUK PUNON  I KRIJOHEN STRESE TË CILAT SJELLIN PASOJAT QË TRAJTUAM MË SIPËR.
NJERIU DUHET TË “SHUHET” DUKE PUNUAR, E JO TË VDESË NGA STRESET!
loading...

Ese: Libri shoku im më i mirë - shkruar nga Xhesika Mersinllari


Libri shoku im më i mirë

Më thonin dikur: lexo librat e shkollës, lexo se do të të duhen…! Por unë nuk e kuptoja.
Unë librin mësova ta dua tani ne keto rrethana . Ndoshta kur njeriu eshte i merzitur , i lodhur , i ngarkuar menderisht , ka kohë të mendojë më shumë , ka kohë të rrijë më shumë me veten…

Rrëmbej një libër që më godet nga titulli dhe nis të ecë nëpër rreshtat e tij. Nis të ecë njëlloj siç nis të ecë një fëmijë që s’ka hedhur kurrë më parë hapa në jetën e tij. Unë eci ngadalë, ndaloj, kthehem pas, pushoj, eci sërish me hapa më të shpejtë e papritur e ndjej se po fluturoj. Po, po, po fluturoj, por jo me trup, por me shpirt. Teksa lexoj shpirti im fluturon . Imagjinata ime kalon çdo kufi. Mendja ime përshkon hapësira pa fund dhe unë përshkroj oqeane, depërtoj në qiej pa fund, bëj gara me erën, sfidoj kohën…

Mësova ta dua librin, sepse libri më thotë shumë gjëra që në fakt unë i di, por kam nevojë të m’i thotë dikush, pa më qortuar, pa më bërë të ndihem fajtor, pa më gjykuar, pa më thënë se jam gatuar mirë apo keq. Kur unë lexoj më duket sikur flas me dikë dhe ky dikush ka një zë aq të ngrohtë e aq të dashur sa s’di ta them me fjalë. Libri eshte nje jete tjeter, eshte nje udhetim i mrekullueshem qe te con ne bote te ndryshme, te panjohura , te njeh me gjera e ndodhi qe ti nuk i ke imagjinuar kurre. Eshte nje mesim, dituri dhe nje menyre e bukur per tu larguar nga monotonia e merzitshme e diteve.

Mendoj se po te lexonim te gjithe me shume, me shume sesa dalim rrugeve ne kete dimer te ftohte neper kafenete e zymta dhe me smog....do ishim me pak te merzitur dhe sdo merzisnim te tjeret gjithashtu, sepse libri eshte nje mik qe na buzeqesh gjithmone.

Keto dite kam filluar te lexoj nje liber te mrekullueshem  . Jam duke e mbaruar dhe me ka futur ne nje bote tjeter, fantazi dhe ngjyra magjepsese. Kam mesuar shume gjera nga ky roman, gjera qe mendoja se i dija por kam qene shume gabim . Ja pra cfare libri... te hap syte...

Kam mësuar se njerëzit edhe mund të të zhgënjejnë: dikush të tradhëton, dikush të gënjen, dikush të përdor, dikush të do me interes, dikush të fyen, dikush kënaqet kur ti je keq… Kam mesuar se sa herë që mes njerëzve ndihem keq, një libër më bën të ndihem mirë sepse brenda tij dikush ka të njejtën dhimbje si unë, vuan si unë, madje më hap zemrën e më thotë gjëra që edhe unë i mendoj e i ndjej njëlloj si ai. Kështu unë duke kërkuar shokun, gjej veten në libër.

Punoi: Xhesika Mersinllari
loading...

Ese për Prindërit - Shkruar nga Megi Lumi

Çdo prindi nuk i mungon dashuria për femijen.Jam shume e sigurt qe dashuria e tyre per ne nuk ka limit.Keshillat e tyre per mire me ngjasojne me perkedheljet qe merrja cdo sekonde kur isha e vogel,me ate zerin melankolik te mamit qe me vinte ne gjume.Ai entuziazmi i tyre aq i madh kur vijme ne jete,sidomos kur jemi femija i pare.Baballaret nuk durojne dot nga emocioni i tyre i madh dhe lotet shkojne rreke.Ne ate moment mbizoteron vetem dashuria,lumturia,gezimi i tyre,per vrazhdesi,inat apo merzitje nuk ka vend.Zemrat e tyre gati sa s’po dalin nga vendi.Ato rrahjet e zemres aq te shpejta nga emocioni I madh.Mos permendim pastaj dhe bisedat e tyre per tiparet e te porsalindurit.Mami dhe babi jane ne dileme te madhe per fizikun e bebit.Hunda e vockel,vetullat,qepiket me ka ngjare mua thote mami.Ndersa babit nuk i kane kaluar akoma ato emocionet dhe rri i heshtur ne qoshe duke perkedhelur floket e bebit.Jam krenare per ata dy yje qe kam,dua te ndjek shembullin e tyre dhe dua te jem kopja e tyre.Por a jane krenare prinderit e mi per mua?A i kam bere gjithnje te lumtur?E c'mund te them per ta.Ata jane gjithcka qe une kam,ata jane te vetmit qe me keshillojne ne menyren me te mire qe mund te ekzistoje.Jane ilaci im i vetem qe mund te me sheroje.E di qe cdo fjale e tyre,thuhet per te miren time dhe te behem ajo,qe ne ardhmen te ndihen krenare per mua.Edhe prinderit e mi perpiqen gjithmone qe te mi plotesojne te gjitha deshirat,ose me mire te gjitha tekat qe une kam.Merakosen per gjene me te vogel,frikesohen thjesht per nje te gervishtur,dhe shpesh here u them,-Mjaft se vetem ju beni keshtu.Dhe te vetmet fjale qe me thuan jane:-Do ta kuptosh kur te rritesh me teper dhe kur te behesh vete prind.Nuk besoj se jam bere llastica dhe e perkedhelura e tyre.Kjo gje shpjegohet shume thjesht me jeten normale qe une dua te bej dhe te mirat qe me ofrojne ate.

Ese, prinderit, ese per prinderit, ese per babain, ese per nenen, ese per babin
loading...

Ese për dashurinë - Ese mbi dashurinë

ESE MBI DASHURINË

Sigurisht që keni dëgjuar për këtë ndjenjë, ose të paktën keni parë ndonjë film për të. Mund të ketë ndodhur që keni qarë dukë parë filmin, ose të paktën, jeni përmalluar, ose keni mundur ta quani budallallëk, tërë atë që ndodhte aty, por a e keni pyetur ndonjëherë veten se a do ta bënit të njëjtën? Apo, a u ka shkuar mendja ndonjëherë të pyesni veten se çka është dashuria dhe ashtu papritur të hutoheni dhe të mos e gjeni përgjigjen e duhur, ose thjesht të gaboni në përceptimin e ndjenjës më madhështore që njeriu ka brenda?
Që në çastet e para të jetës sonë, jemi të mbushur me dashuri. Nëna bie në shikim të parë në dashuri me fëmijën e saj, saqë edhe qan dhe shumica e prindërve nuk mund ta përshkruajnë dashurinë e tyre prindërore. Shumica e atyre që duan tepër, sakrifikojnë po aq, a mund t’i numëroj ndokush tërë sakrificat e prindërve?
Dashuria nuk është instikt, shumica e quajnë ndjenjë, por është më shumë se ndjenjë, ashtu si gjaku që është një faktor i pakontestueshëm për mirëqenien e trupit, dashurinë mund ta quaja një faktor të pakontestueshëm për mirëqenien e shpirtit.

Do ta quaja trim të pashembullt njeriun që dashuron, do ta lavdëroja me fjalët më epike këtë lloj të karakterit njerëzor sepse me gjithë humbjet që mund të përjetoj, mund të kaloj një jetë pa jetë, e megjithatë merr guximin që veten mos ta fus fare në listen e gjërave të rëndësishme.

Para një viti, jetoja në një konvikt privat. Isha mësuar që brushën dhe furqën e dhëmbëve ti mbaja një gotë të gjelbër, ndër gjërat e para kur zgjohesha nga gjumi ishin telefoni im, pasi e fikja zilen e tij që më zgjonte nga gjumi, merrja peshqirin dhe gotën e gjelbër. Ajo që më binte gjithmonë më së shumti në sy, ishte ajo gotë e gjelbër. Javën e parafundit të qëndrimit në konvikt, gota mu thye. Nuk e keni idenë më të vogël se si u mërzita pa gotën time të gjelbër! Çdo mëngjes që zgjohesha për disa javë rresht, më binte në mend për të, pra më mungonte! Edhe kjo është një lloj i dashurisë.

Njeriu mund të dashuroj Zotin e tij, familjen, shokët, sportin, notin, makinën e tij, lopën e tij, edhe një lis në rrugë mund ta dojë. Pra, njeriu mund të dojë gjithçka, është një mekanizëm pa të cilin nuk mund të jetojë dhe kur ndjen se ka humbur diçka nga këto që ka dashur, pa dyshim që bie në mërzi jo fort lehtë të kalueshme, nganjherë edhe të papërballueshme, varësisht vlerës që ai i ka përcaktuar asaj dashurie. Dashuriçkat e vogla po t’i humbësh, është si një gërvishtje e lëkurës, po ta humbësh një dashuri me rëndësi dhe vlerë, është e njëjtë sikur të humbësh një dorë a një këmbë, mund ta ndjesh gjithmonë mungesën e saj por mund të jetosh pa të. Por kur të humbësh diçka që ke adhuruar e që adhurimi është shkalla më sipërore e dashurisë, të humbësh këtë është si një aksident fatal që s’do të mund të rikuperohesh, që nuk do arrish kurrë më të jesh i njëjti! Kalon në një jetë tjetër.

Megjithatë, duhet të dashuroni, për hirë të njerëzores që është brenda secilit prej nesh, se nëse ndalojmë së dashuruari, do të jemi si një sirtar i parëndësishëm që ruhen gjëra të pavlera, asgjë s’do të bëzdisë përveç boshllëkut tënd. Kurse njeriu që dashuron, ai edhe po ti ketë dy cent në xhep, do të jetë aq i pasur, ndoshta nuk do të mund ta blesh një shtrat të mirë, por do të flesh shumë i qetë. Siç thotë një fjalë e urtë: “duaj që të duan”. Dashuro sepse do të jesh i lumtur.
loading...

28 Nëntori – Ditë e shenjtë arbërore - Ese për 28 nëntorin

 Shkruar nga: Engjëll KOLIQI 


Si çdo popull, edhe ne kemi kremten tonë kombëtare. Bile mund të themi se Dita Jonë e Madhe – 28 Nëntori, është diçka më shumë se një kremte kombëtare, siç e kam thënë, jorastësisht, edhe në titull «DITA E SHENJTË ARBËRORE». Dikush që nuk e njeh mirë historinë tonë kombëtare, mund të pyes: pse?! Përgjigja është e shkurtër dhe shumë e qartë: sepse të mirat e rralla, kombit tonë të shumëvuajtur, por gjithmonë krenar, i kanë ardhur mu në këtë ditë.

28 Nëntori i parë arbëror ishte ai i vitit 1443, kur Kryeheroi Ynë, Gjergj Kastrioti – Skënderbeu, e ngriti për herë të parë në historinë e këtij kombi Flamurin me Shqiponjën Dykrenore dhe me yllin gjashtëcepësh në mes dy krenash, në Kalanë e Krujës, ku valoi plot 25 vjet. Gjergji, deri në vdekje luftoi me atë flamur në dorë dhe kurrë nuk diti për humbje. Ai flamur valoi i pamposhtur në Kalanë e Krujës dhe në kulla e kala të tjera arbërore, për 25 vjet, sa Kryeheroi Ynë udhëhoqi popullin dhe Shqipërinë.

Pas vdekjes së Tij (më 1468), pushtuesit otomanë depërtuan në të gjitha trojet arbërore dhe ia ndaluan valimin flamurit tonë. U dashtën edhe 444 vite pritje e vuajtje, tmerr e robëri nën atë pushtues, si dhe shumë ekzode e zbrazje masive të trojeve tona nga qeniet arbërore, derisa rifilloi sërisht valimi i Flamurit të Arbërit. T’i kemi parasysh arbëreshët, që ikën përterj detit, ose në veri (në Dalmaci), me qëndresën e tyre stoike dhe me ruajtjen fanatike të gjuhës, traditave dhe kulturës së të parëve. Qindra mijëra shqiptarë, duke mos mundur ta durojnë terrorin e pushtuesve, kishin ikur në shumë vende të botës – deri në Amerikë, Afrikë, Azi e deri në Australi.
 
Edhepse të mërguar, qeniet arbërore nuk ndejtën kurrë duarkryq, por gjithherë, në mënyra të ndryshme ishin të vënë në shërbim të kombit dhe të atdheut të braktisur nga dhuna e pushtuesve. Sidomos vlen të përmendet gjysma e parë e shekullit XIX, kur figurat e ndritura të kombit themeluan një lëvizje mbarëkombëtare, për të mbajtur gjallë shpirtin arbëror dhe për ta ndihmuar lirimin e atdheut nga pushtuesit. Kjo lëvizje, në historinë tonë, u regjistrua me germa ari dhe u quajt: Rilindja Kombëtare Shqiptare. Ndër rilindasit e parë duhet veçuar: Vëllezërit Frashëri, Jeronim De Radën, Jani Vreton dhe shumë të tjerë.

Në kohën kur gërshetimi joparimor i interesave ishte shtrirë në mbarë hapësirat ballkanike e më së rëndi rëndonte supet e popullit tonë, liderët e kombit filluan artikulimin e zëshëm të aspiratave të ligjshme kombëtare, për liri dhe pavarësi. Nën trysninë e fuqive të mëdha të kohës, në Kongresin e Berlinit të vitit 1878, Perandoria Osmane u detyrua t’ua njohë autonominë disa vendeve fqinje, si: Serbisë, Greqisë, Bullgarisë dhe Malit të Zi, gjë që nuk ndodhi edhe me Shqipërinë, që në vorbullën e interesave dhe të marrëveshjeve ruso-turke, mbeti ende nën kthetrat otomane.

Të ndaluar të marrin pjesë në Kongresin e Berlinit dhe të indinjuar thellë nga pazarllëqet që u bënë për copëtimin e tokave tona, krerët shqiptarë, të udhëhequr nga Abdyl Frashëri, Haxhi Ymer Prizreni, Pashko Vasa e të tjerë, më 10 Qershor 1978, në Prizren mbajtën Kuvendin Mbarëkombëtar dhe themeluan Lidhjen Shqiptare të Prizrenit, duke shpallur kështu autonominë e Shqipërisë. U bë edhe një kabinet qeveritar dhe u organizua një administratë mbarëkombëtare, mirëpo Turqia – e tërbuar nga ky akt i shqiptarëve, me “bekimin” dhe heshtjen edhe të fuqive të mëdha të kohës, me një fushatë shumë të egër ushtarake dhe me terror, pas tre vjetësh – më 1881 e shuajti Lidhjen e Prizrenit dhe autonominë shqiptare.

Shqiptarët nuk janë dorëzuar kurrë. Ata gjithmonë e luftonin pushtuesin dhe e forconin Lëvizjen Çlirimtare Kombëtare – me pushkë e me penë. Në vitin 1899, nën drejtimin e Haxhi Zekës, u mbajt në Pejë edhe nhjë kuvend i madh mbarëkombëtar, që historia e njeh si Lidhja e Dytë e Prizrenit. Në fillim të shekullit XX, Perandoria Osmane që shtrihej në tri kontinente (Azi, Europë dhe Afrikë) dhe e ndarë në 33 vilajete, katër nga të cilat ishin shqiptare, nga sulmet që nga të gjitha anët i bënin popujt liridashës, ishte dobësuar dukshëm. Njëri nga Vilajetet shqiptare ishte Vilajeti i Kosovës, me kryeqytet Shkupin, që përfshinte territoret e Dardanisë së dikurshme.

Luftërat çlirimtare, që plasën në të gjitha viset e pushtuara, i dhanë një goditje të rëndë “të sëmurit nga Bosfori”. Si pjellë e konçesioneve, që kishte fituar Serbia në Kongresin e Berlinit, në vorbullën e interesave, me marrëveshjen e fshehtë ruso-turke, kombit tonë i ishte imponuar edhe fronti verior, sepse shumë troje tona u pushtuan nga Serbia, që me sulme barbare deri në gjenocid i kishte detyruar të shpërngulen shumë shqiptarë nga trojet e tyre, që si rezultat pati spastrimin e mbi 700 vendbanimeve të Krahinës së Toplicës nga fara arbërore.

Në vitin 1908, e dobësuar shumë nga sulmet që i vinin nga të katër anët, Perandoria Osmane u detyrua të bëjë reforma dhe të lëshojë pe në shumëçka, në vendet e pushtuara. Xhonturqit, edhe nën trysninë e fuqive të mëdha të kohës, me këto reforma u kishin njohur disa të drejta popujve të pushtuar, përfshirë edhe shkollimin në gjuhën e tyre amtare dhe shprehjen e identitetit kulturor. Në nëntor të vitit 1908, nën drejtimin e At Gjergj Fishtës, në Manastir u mbajt Kongresi i Alfabetit, ku u njësua alfabeti i gjuhës shqipe. Në të gjitha viset shqiptare filloi organizimi i shkollave kombëtare.

Në vitin 1909, kur u organizua kryengritja e madhe e popullit arab kundër Turqisë, kur shpërthej edhe lufta e madhe italo-turke në Tripoli dhe kur plasën luftërat ballkanike, krerët e kombit filluan ta mobilizojnë edhe popullin tonë. Në pranverën e vitit 1910, Idriz Nikollë Seferi, bashkë me Dom Mikel Tarabulluzin, në zyrën famullitare në Stubëll të Karadakut, kishin hartuar planin e Luftës së Kaçanikut. Trimat e ardhur nga viset e Karadakut dhe të Moravës, nën udhëheqjen e Idriz Seferit dhe ata të ardhur nga Carraleva dhe nga viset tjera të Kosovës, nën udhëheqjen e Isë Boletinit, ishin bashkuar në Stagovë, prej nga futen në Grykën e Kaçanikut dhe i dërmojnë taborret e Turgut Pashës.

Lufta e Kaçanikut ishte fillimi i kryengritjes mbarëkombëtare për çlirim nga zgjedha pushtuese otomane, që në vitin 1911 – nën drejtimin e Dedë Gjo’ Lulit, ishte zgjeruar në Malësinë e Shkodrës dhe në krahinat fqinje, deri në Shqipërinë e Mesme, për t’u zgjeruar edhe në jug, kështuqë në vitin 1912  ishte përfshirë mbarë Shqipëria – nga Janina deri në Mitrovicë e nga Durrësi deri në Preshevë.

Tashmë vërehej qartë se Perandoria Osmane po kapitullonte, prandaj fuqitë e mëdha të kohës kishin filluar tregtimin mbi tokat që do të dilnin nga kthetrat otomane. Pamëshirësitë absurde kundrejt shqiptarëve, mbi tavolinat diplomatike, nuk kishin fund. Derisa Serbisë, Bullgarisë, Greqisë e Malit të Zi u ishte njohur pavarësia, më 17 tetor 1912 fuqitë e mëdha kishin vendosur që Shqipërisë t’i njihej një autonomi, ende nën varësi nga Turqia. Duke mos përballuar më turpet dhe absurdet diplomatike të fuqive të mëdha, krerët e kombit tonë, që me pushkë e me penë e kishin udhëhequr Lëvizjen Kombëtare Çlirimtare, kishin vendosur mbajtjen e një kuvendi mbarëkombëtar dhe shpalljen e pavarësisë së Shqipërisë.

Duke iu përgjighjur thirrjes së Ismail Qemalit, më 28 Nëntor 1912, në Vlorë ishin mbledhur krerët e të gjitha krahinave shqiptare: Luigj Gurakuqi, Sali Gjuka, Bedri Pejani, Rexhep Mitrovica, Vehbi Agolli, Dom Nikollë Kaçorri, Jani Minga. Avdi Toptani, Pandeli Cale, Llesh Nosi, Mid’hat Frashëri, Mehmet Tërralla, Hasan Hysen Budakova, Sherif Efendi Dibra, Hajdin Draga, Dhimitër Mborja, Dhimitër Zografi, Shefqet Taiu e shumë të tjerë. Për shkak të pengesave gjatë rrugës, Isë Boletini me mbi 10 mijë kalorës nga Kosova, kishte mbërritur vetëm të nesërmen.

Kuvendi Kombëtar i Vlorës shpalli Pavarësinë e Shqipërisë dhe zgjodhi Qeverinë e parë të Shtetit Shqiptar. Kryetar i Kuvendit e natyrisht edhe kryetar i parë i Qeverisë së shtetit Shqiptar, u zgjodh Ismail Qemali, i cili, kur po e ngriste Flamurin e qëndisur nga Marigona, në fjalën e Tij solemne, ndër të tjera ka thënë: “Fqinjtë tanë nuk duhet të gënjehen me lakmi, se shqiptari s’e duron robërinë. Historia e shekujve të kaluar e dëshmon këtë të vërtetë. Ky truall është atdheu ynë. Ne e kemi gjuhën tonë, zakonet tona, kulturën tonë. Ndaj, sot, të mbledhur në këtë kuvend të madh historik, ne shprehim para gjithë botës vullnetin e popullit tonë sovran”. Më shumë se një e treta e delegatëve të Kuvendit ishin nga viset e Kosovës. Pavarësia u shpall për të gjitha trojet shqiptare dhe ministrat u zgjodhën nga të gjitha krahinat shqiptare.

Megjithë ndërhyrjet e parreshtura diplomatike të Ismail Qemalit dhe të Qeverisë Shqiptare, në të gjitha institucionet e qarqeve ndërkombëtare, gjashtë fuqitë e mëdha të kohës, të involvuar në gërshetim interesash, kanë lejuar copëtimin e tokave shqiptare. Kështu, në konferencën e ambasadorëve në Londër, më 1913, pa përfillur luftën çlirimtare as vullnetin e popullit tonë, u morën vendime tragjike kundër Shqipërisë dhe shqiptarëve.

Më shumë se gjysma e toka tona iu dhuruan fqinjëve: Greqisë, Serbisë, Malit të Zi dhe Bullgarisë (sllavomaqedonasit në atë kohë nuk kishin identitet kombëtar, pra ishin bullgarë). Kështu, ambasadorët e gjashtë fuqive të mëdha të asaj kohe, kanë përligjur gjakderdhjen në Ballkan, duke lënë të hapura varrë që do të kullonin gjak gjatë gjithë shekullit XX. E njëjta gjë ndodhi edhe në vitin 1920, që për shkak të vendimeve të tilla, edhe pas Luftës së Parë Botërore, tokat tona mbetën të pushtuara nga vendet e përmendura. Me të drejtë, i Madhi At Gjergj Fishta e shan Europën e asaj kohe, duke e quajtur edhe kurvë: “Oj Zanë këndojmë, o të vajtojmë deshta me thanë...”.

28 Nëntori i tretë Shqiptar ndodhi në vitin 1944, kur Shqipëria u çlirua përfundimisht nga pushtuesit fashistë, mirëpo diplomacia ndërkombëtare, sërish na e la një Shqipëri të cunguar, duke njohur dhe përligjur edhe brenda shtetit shqiptar një diktaturë të egër komuniste, që shkatërroi edhe ato pak të arritura në rrafshin kombëtar – politik, ekonomik, kulturor... Ai regjim pushtuesve (grekërve, serbëve e sllavomaqedonasve), heshtas u lejonte dhunën e pandalshme mbi shqiptarët në trojet e tyre të pushtuara, deri në spastrime etnike e gjenocid.

28 Nëntori i vitit 1955, mu në kohën e gjenocidit rankoviqian mbi shqiptarët e Kosovës, në Prekaz të Drenicës lindi kryekomandantin Adem Jasharin, i cili do të niste Luftën Çlirimtare vendimtare, për t’u çliruar nga zgjedha serbiane. 28 Nëntori i vitit 1997 e shpalli botërisht Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës. 28 Nëntori i vitit 2001, e solli me krenari, në qendrën e kryeqytetit të Kosovës, në Prishtinë, kryeheroin tonë Gjergj Kastriotin – Skënderbe, i cili edhe sot u jep zemër shqiptarëve dhe u garanton se një ditë të afërme do të jenë pronarë të ligjshëm të të gjitha tokave të tyre.

Në këtë festë të madhe, që sivjet po e kremtojmë edhe në shenjë të 600 Vjetorit të lindjes së Gjergj Kastriotit – Skënderbe, të 450 vjetorit të Mesharit të Dom Gjon buzukut dhe të 95 Vjetorit të lindjes së Shenjtëreshës së Dashurisë, Gonxhe Bojaxhiu -  Nëna Tereze, uroj që së shpejti ta kremtojmë bashkë 28 Nëntorin e shpalljes dhe njohjes së shtetit shqiptar mbi të gjitha trojet arbërore.

Zoti e bekoftë Ditën Tonë të Shenjtë – 28 Nëntorin!
Zoti e bekoftë Shqipërinë dhe të gjitha tokat shqiptare jashtë kufijve të saj administrativë!
Zoti i bekoftë të gjitha qeniet arbërore!
Gëzuar!
loading...

Ese: N’det - shkruar nga Guxim Klinaku

N’det

Anija po rrugëtonte me sukses e trimeri duke qare valet. Ajo përplasej me to duke luftuar dhe duke mos i’u trembure aspak atyre perbindeshave te cilet ngriheshin lart e me lart dhe godisnin papushim anijen. E tundnin fort. Por prap se prap ajo nuk rrezohej sepse donte edhe ajo te mberrinte ne token ku ishim nisur te gjithe, ne atdhe.
 

Se shpejti do te gjendeshim ne brigjet e arta te Vlores, ne ato brigje qe si kisha pare tash e sa kohe, po mbusheshin afro tetëmbëdhjet vite. Me kujtohet si sot ajo dite kur ndava nga familja, nga te afërmit dhe nga shokët e ngushtë të fëmijëris, për të marrë rrugën e mërgimit. Nuk mund të flas askush për këtë rrugë aq të mundimshme, të dhimbëshme, e të lodhëshme pa e përjetuar vet, është vërtet diçka që ta këput zemrën e të bën të qash si fëmijë në dtën kur i thua “Lamtumirë” dhe në ditën kur i thua “Mirëmëngjesë”. Por shqiptar do jem si në atëdhe si jashtë tij, u munduam sa do pak ne mërgimtarët që ta ngrijmë në këmbë atdheun e ti themi “Zgjohu se të ka ardhë dita të buzëqeshësh me shpirtë”. Të digjet zemra, të bëhet vërtet prush. Me të huajt nuk mund ta kaloja mirë, ndjehësh i mospërfillur në një shoqëri e cila dallon prej trungut e gjerë në majë nga ty.
 

Kishte kohë të gjat që nuk dëgjoja njëri të fliste gjuhën e bukurë shqipe, dhe në ato çaste fillon të mërzitesh, të qash, të bërtasësh sepse nuk mund të përshtatesh asesi në atë vend që të dukët vet ferri . Sa do të doja të kisha një shoqëri ku flitej shqip, kishte zakone shqiptare, dhe të më priste si shqiptar i vërtet.
 

Por është e domosdoshme që në një të ardhme të largët, apo të afërme të përshtatesh në një mënyrë, me këtë nuk dua të them se fillon ta harrosh atdheun por fillon ta njohesh një vend tjetër.
 

Tani ishte natë dhe nuk mund të shihejë asgje perveq detit poshte, dhe qiellit lart, ngjyra e dy hapsirave të pafundme dallohej shumë pak, dallimi më i madh i tyre mund të shihej vetem afër anijës ku pas saj kishte shkumë të baardhë të dendurë e cila dallohej shumë nga deti e qielli. Ajo shkumë e bardhë ishte e vetmja gjë që mund të shihje në atë natë. Binte shi i lehtë dhe era ishte ndalur, por përsëri valë kishte.
 

Të gjithë kishin fjetur, bile edhe kapiteni po mundohej të bënte një sy gjumë, unë me qëllim nuk doja të flija, i’a kisha ngulurë sytë dritarës së kalburë duke e pritur me padurim fenerin i cili do ti ndriqonte brigjet e mëmëdheut. Ishte qetësi e plotë. Nuk dëgjoheshin as insektet e as era. Kisht vetëm lëkundje të forta të cilat mund edhe të përplasnin në tokë e të thyejnë ndonjë bri.
Ah sikur në ato qaste ta kisha një shqiptar me të cilin do të flisja me gjith qejfë.
Yje kishte, jo edhe aq shumë, por njëri nga ta nuk dukej ende, priste ndrqimit e fort të diellit, atë yll e prisja edhe unë, perderisa yjet lindin me errësirën, ylli që prisja linde me diellin, me ndriqimin me të vërteten e pathyeshme. Ishte toka nanë, ylli i cili më ngrohë në gjirin e vet po aq sa dhe dielli, bile edhe më shumë . A mund të jetohet pa të? Aq sa është e nevojshme dielli për jetesë është edhe atëdheu. Pa diell, njeriu vdes në vend, pa lotë, pa dhimbje, pa “Oh”, sa mirë. Kurse pa atdhe, piqesh i gjallë, nuk të djeg flaka, por malli, dhe dhimbja, të cilat të djegun më shumë se zjarri. Nuk do ta dëshiroja kurrë një jetë pa atëdhe, ashtu sikurse nuk do ta dëshiroja një jetë pa prindër. Sepse ata janë arsyea e jetës time.
 

Koha më dukej e gjatë, shumë e gjatë, nuk mund të prisja ashtu shtrirë në shtrat pa lëvizurë. Ishte diçka tepër e bezdisëshme të qendroja ashtu për një kohë të gjatë. U ngrita, mora nje penë dhe një letër dhe shkruajta:
I dashurë shoku Francisko

Me anën e kësaj letëre, të përshëndes nga thellësia e zemrës sime. Të uroj fat në jetë, dhe të them njëherë e përgjithmon lamtumirë.
Ti pate fatin të jetoje në atdheun tënd i lirë,mes shokësh bashkombas. Tani kam edhe unë fatin që po kthehem në atëdhe, në mes shqiptarve të cilën nuk i njohë mirë por i kam në thellësin e zemrës.
 

Tani teksa po shkruaj këtë letëër po më pikojnë sytë të mbushurë lotë dhe po bien në shkronjat të cilat po mundohem ti thuri. Po kthehem në atëdhe, nuk dua asgjë më shumë në jetë, është dëshira ime e fundit, të paktën kështu mendojë unë. Ndarja nga ty ishte diçka tepër e dhimbëshme, më pëelqente shoqëria me ty, më pëlqenin bisedat, dhe sidoms shakat që më argëtonin pa masë.
 

Tani më thirri atëdheu ta mbrojë edhe me pushkë jo vetëm me zemër, dhe këtë do ta bëjë me qejf sepse ai më lindi që ta mbrojë, këtë e bëjë pa hezitim.
 

Nuk mendoj se ka shqiptar qe bie ne kundershtim me fjalet qe thash, i till eshte populli im i varfër e i dashurë, jep jetën për atëdhe, e për të mos vdekur kurrë.
 

Të kam folurë për historinë e shqiptarve, po mundohemi ta vazhdojm rrugën e Skëndërbeut, duke e mbrojture atdheun nga Turqit, dhe Sllavët. Dy palët për ne janë njësoj që me një fjalë i quajmë “Të kqinjë”.
 

E përfundojë këtë letër me një fjalën “Lamtumirë”

Shoky ytë, 05.5.1907, deti Jon
Mora letrën të cilën e shkruajta duke fshirë lotët që më kishin bërë qull fytyrën, dhe e futa në një shishe të rakisë, e mbylla me kapakë, dhe e izolova mirë. E hodha në detë me mbishkrimin: “Për Francisko del Kristo”.
 

Më nuk më kujtohet asgjë përveq që rashë edhe një herë në shtrat.
 

Mëngjesi i asaj dite ishte i mirë me diell, dhe tani dukej mirë ylli që prisja. Kur i hapa sytë u zgjova menjëherë te dal në bordin e anijës, mu mbushën sytë, mu rrënqethë trupi dhe më vinte të qajë me zë gëzimi, po shiheshin brigjet e ishullit Sazan, edhe pse i thjesht, më dukej sikur aty ishte e tërë bota, tërë gëzimi, tërë knaqësia, tërë jeta ime. Pas tij dukej edhe Vlora ku do të zbrisnim ne.
 

E tërë jeta ime kishte rrënjët aty, dhe tani mund të jetoja pa mall të zjarrt edhe pse kjo jetesë mund të më qoj në vdekje.
 

Kur zbreitëm në tokën tonë të gjithë qanin, di vetëm se morëm pushkët dhe dolëm në malë ta kalonim pjesën tjetër të jetës, duke u bashkuar me trimat. Për lirinë e Shqipërisë.
loading...

Ese: Një ditë fshatarqe - shkruar nga Guxim Klinaku

Një ditë fshatarqe-përshkrim





Atë motë, dimri ishte shumë I ftohtë, megjithatë një ditë prej tij kishte qenë e mirë, dhe e ngrohtë, e vetmja gjë e përbashkët e asajë dite me të djeshmen e acaruar ishte bora e cila po i rezistonte bukur diellit. Akulli tani po pikonte dhe po I vinte fundi së ekzisturari, pas një dyluftimi me diellin ku ky I fundit doli fitues.
 

Pemët edhe pse me asnjë gjethe në trupin e tyre qëndronin si vigan, degët e saja të ngritura lart e më lart ishin të mbuluara me borë të bardhë, ku mbi të mund të vëreheshin fare mirë shenjat e këmbëve të ndonjë zogu I cili kishte kaluar atypari.
 

Bora kishte mbuluar qdo gjë përpos pullazeve të shtëpive, ku ajo kishte rrëshqitur tatëposhtë kulmit nga pjerrtësia e tij.
 

Po ti afrohesh fshatit, të bije në sy menjëher , tymi I zi I ogjaqeve të shtëpive, I cili ngrihej lart dhe formonte një re gjigante.
 

Shtëpit e fshatit ishin kryesisht të vogla, vetëm aty-këtu mund të dallohej ndonjë shtëpi më e madhe e cila sigurisht I përkiste ndonjë pushtetari.
 

Ato ishin lloj-lloj, qdo shtëpi I kishte tiparet e veta të cilat e dallonin bukurë shumë nga shtëpit e tjera . Në to mund të vërehej mirë dora e ndonjë mjeshtri ku mund të kishte paraqitur, diqka artistike e të bukurë. Xhamat e dritareve, qëndronin të ngrirë pothuajse gjat tërë dimrit, por sot ishin vetëm te lagësht, ku kjo lagështi kishte kalbur drurin e dritares I cili e rrethonte tejpërtej atë.
 

Oborret, fshatarët e kësaj ane I rregullonin shumë mirë, kjo mund të dallohej më së miri në verë e pranverë, ku lulet e zbukuronin jo vetëm oborrin por tërë fshatin, ato ndodheshin qdo kund, ku të vente syri, por tani në dimër nuk mund ta kapte ndonjë bukuri syri, përveq ndonjë njeriu prej bore të cilin mund ta kishin ndërtuar bukurë fëmijët e asaj ane.
 

Në kërë fshat rrugicat janë të ngushta e të rrethuar me mure . Gurët me të cilët ishte rregulluar rruga tani më nuk dukeshin, ata I kishte mbuluar akulli I cili ishte tani ishtë bërë xham. Këto rrugica bashkoheshin me të tjerat përmes një rruge kryesore në të cilën kalonte ndonjëherë ndonjës automobil, sepse kjo ishte më e gjërë.
 

Vrima plumbash mund të dalloheshin nëpër ato shtëpi, hambare, e nëpër mure të vjetra të cilat për quid, mbaheshin ende. Në ndonjë qoshe të asaj rruge mund të shihej ndonjë përmendore e dëshmorit të asaj ane.
 

Ku binte nata ishte krejt ndryshe, më nuk dëgjoheshin bisedatat e fshatarëve, zërat e fëmive duke luajtur, dhe zërat e bagëtive duke pëlliturë, përderisa ditën këto zhurma përziheshin njëra me tjetrën dhe bënin rrëmujë të madhe, natën ia mbathnin bashkë me diellin duke I lërë vend, një errësire të qetë e cila të mundonte e të frikësonte.
 

Në këtë kohë zakonishtë fryente një erë , dhe shiheshin vetëm llampat e shtëpive , të cilat ishin burimi I vetëm drite në atë natë të keqe, ato nga larg dukeshin sikur pishtarë të ndojnë kalorsi të arratisurë. Në këtë errësirë duke pirë duhan e duke qëndruar prandë stufës mund të frigojn për vdekje disa të shtëna koburesh, e pastaj një qetësi e cila të tmerron.Atentat. Dhe në këtë qastë rilindë një diell I ri, një diell shumë më I ngrohtë se dielli që kemi mbi kokë. Është dielli I lirisë.
loading...

Ese: Rruga imagjinare - shkruar nga Guxim Klinaku

Rruga imagjinare


Ecja nen hijen e disa lisave, te cilet shtriheshin vargë njeri pas tjetrit, ishin lisa vertet te medhenjete gjat e te fort sikur donin ta mbronin ate rruge te shtruar bukure, ne të vërtet e mbronin!
 

Rruga nëpër të cilën hidhja hapat qetasë ishte rrugë e gjatë, plot sfida, e vështërsi, megjithatë vendosa ta kaloj duke dashur ta dijë pse ishte ishte ajo rrugë aq misterioze.
 

I shikoja lisat teksa gjethet e tyre valëviteshin duke u ndeshurë e perplasurë me armikun. Ishte luftë e vështirë megjithatë ia vlente të luftohejë. Ideali ishte I fort!
 

Ishte natë e errët dhe frikshme, yjet nuk ndriqonin, dukej sikur ata iu kishin fshehur errësirës, në mënyrë që ajo mos ta vërente, ndoshta edhe ata e kanë pasurë fatin tonë, por ishin përulurë para tij!
Ngjyra e kuqe e rrugës me dukej shumë e quditshme, nuk kasha pasurë mundësi ta shoh një rrugë të till, megjithatë hapat nuk I ndalja ne asnjë qastë.
 

Jo shumë larg nga fillimi ne mesin e shum numrave te shkruar me ngjyrë të zezë, vërejta: Një, Katër, Katër , Gjashtë!
 

Vazhdova të ecë duke mos e diturë ende se cilën rrugë e kisha poshtë.
Sytë e mi nuk mund të dalllonin fundin e rrugës. Në të vërtet ajo ishte e pafundme!
Ata numra me shqetësuan, nuk e dija domethënjen e tyre, me dukej një botë jo e zakonshme.
Rruga ishte e drejt dhe armiku nuk kishte mundrë ta beje asnjë gërvishje në të.
Përpjekjet për ti’a ndryshuar kahjen rrugës kishin qenë te forta, por te kota. Ideali ishte I fortë!
Hëna po I afrohej horizontit duke dashurë të fshihet pas tij, kurse dielli po ngrihet duke dashur ti leshoj rrezet e para te mengjesit, rreze te cilat ndoshta do ta ndalonin atë luft të tëmershme.
Kur drita mi përgjysmojë sytë, një forcë më shtyri ta shikojë edhe një herëë ruggën nëpër të cilën ecja tash sa kohë, tani shënohej: një, nëntë, një, dy.
Buzëqesha dhe vazhdova…
(Rruga historike kombëtare ishte ajo rrugë e mbushurë me gjak, ajo rrugë e kuqe nëpër të cilën po kaloja.
 

E dërgova mendjen mbrapa në kohë duke u përpiqurë të dijë më shumë rreth rrugës historike të popullit tonë.
 

E dërgova mendjen aq mbrapa, që nga koha e Skënderbeut e deri te koha e plakut të urtë Isamil Qemailit kur ngriti flamurin ne vlorë, në qastin kur në rrugën tonë të imagjinuar lindi dielli I lirisë)
Tani nuk po vazhdoja rrugën për të diturë pse ishte ajo aq misterioze, sepse këtë e dija, por po vazhdoja atë poër ta shijuar freskin e lisave të cilët të knaqnin në atë mëngjesë.
 

Tani ishte krejt ndryshe, sepse tani rrezet e diellit përplaseshin me trupin e të ngrohnin, era e fort ishte ndallurë dhe bashkë me të kishte ikur edhe errësira e frikshme. Tani kundëronte një liri që doja ta provoja edhe realisht .
 

Megjithatë pas një lirie mund të vije një shkatrrim, pas një drite një errësirë, pas një lindje një vdekje,pas një të mire një e keqe, dhe pas nje dite një natë e errët dhe e frikshme…
loading...